Thủy Phong Tỉnh

Lời kinh: 初 六: 井泥不食.舊井无禽.

Dịch âm: Tỉnh nê, bất thực, cựu tỉnh vô cầm.

Dịch nghĩa: Giếng lầy bùn, không ai lại lấy nước; không có con vật nào lại một giếng cũ.

Giảng nghĩa: Hào 1 âm nhu, ở địa vị thấp nhất, hào 4 ở trên cũng không giúp gì nó, chính là hạng người vô dụng, bất tài, nên ví như cái giếng không có mạch, bị bùn, không ai lại lấy nước, chim muông cũng không tới.

Lời kinh: 九 二: 井谷, 射鮒, 甕敝漏.

Dịch âm: Tỉnh cốc, xạ phụ, ủng tệ lậu.

Dịch nghĩa: Giếng ở trong hang (có người hiểu là giếng có cái hang), nước chỉ lách tách ít giọt bắn vào con giếc, như cái chum nứt, nước dỉ ra.

Giảng nghĩa: Hào này dương cương, có tài hơn hào 1, nhưng địa vị cũng thấp, trên cũng không có người ứng viện cho, nên cũng không làm nổi việc đời, ví như cái giếng nước tuy trong, nhưng nước mạch ít, chỉ dỉ ra đủ nuôi con giếc, chứ không có người tới múc. Hào này khác hào 1 ở chỗ 1 vì bất tài mà vô dụng, hào này vì hoàn cảnh mà hoá vô dụng.

Lời kinh: 九 三: 井渫不食, 為我心惻.可用汲. 王明, 並受其福.

Dịch âm: Tỉnh tiết bất thực, vi ngã tâm trắc. Khả dụng cấp; vương minh, tịnh thụ kì phúc.

Dịch nghĩa: Giếng trong mà chẳng ăn, để lòng ta thương xót, có thể dùng mà múc lên được; gặp ông vua sáng suốt thì mọi người đều được phúc.

Giảng nghĩa: Hào dương này đắc chính, là người có tài, muốn giúp đời, nhưng địa vị còn ở thấp (nội quái), không được dùng, ví như cái giếng nước trong mà không ai múc. Nếu được ông vua sáng suốt dùng, thì người đó sẽ giúp cho mọi người được nhờ.

Lời kinh: 六 四: 井甃, 无咎.

Dịch âm: Tỉnh trứu, vô Cửu.

Dịch nghĩa: Giếng mà thành và đáy xếp đá, không có lỗi.

Giảng nghĩa: Hào này âm nhu, tài tầm thường, nhưng đắc chính, ở gần hào 5 chí tôn, nên nhờ 5 mà làm được việc nhỏ, không có lỗi, ví như cái giếng mạch không nhiều, nhưng xếp đá ở thành và đáy, thì nước mạch thấm vào, lóng lại, cũng tạm dùng được.

Lời kinh: 九 五: 井洌, 寒泉食.

Dịch âm: Tỉnh liệt, hàn tuyền thực.

Dịch nghĩa: Nước giếng trong, lạnh, múc lên ăn được.

Giảng nghĩa: Hào nay dương cương, đắc trung, ở ngôi chí tôn, có ân trạch với dân chúng, nên ví với nước giếng vừa trong, vừa mát, lại múc lên được.

Lời kinh: 上 六: 井收, 勿幕, 有孚, 元吉.

Dịch âm: Tỉnh thu, vật mạc, hữu phu, nguyên cát.

Dịch nghĩa: Nước giếng múc lên rồi, đừng che đậy, cứ mãi mãi như vậy, không thay đổi thì rất tốt.

Giảng nghĩa: Hào trên cùng này tuy là âm nhu, nhưng ở cuối cùng quẻ Tỉnh, nó có cái tượng nước giếng đã múc lên rồi, nên để cho mọi người dùng, chứ đừng che đậy, và cứ như vậy giúp đời mãi thì không gì tốt bằng.